Van vissnack tot hightech visserij in Northsea Hackathon van Firda

Met knapperige visballetjes voor de frituur, als alternatief voor de vertrouwde bitterbal en kipnugget, hebben studenten van Firda op Urk donderdag de finale van de internationale Northsea Hackathon gewonnen. Zij delen de eerste prijs met studenten van de maritieme school in Vigo (Spanje), die een hypermodern schip ontwierpen met de nieuwste technieken voor de visserij.

Urk

De maritieme sector staat voor grote uitdagingen, die vragen om een frisse aanpak en slimme ideeën. Hoe doe je dat? Door nieuwsgierige studenten én inspirerende docenten samen te laten zoeken, stelde Geert Hoekstra - practor Visserij, Innovatie en Ondernemerschap - bij de start van de finale op de maritieme campus van Firda op Urk. Dát was dan ook de opdracht in deze Northsea Hackathon 2023: presenteer innovatieve plannen voor één van de vijf te kiezen challenges over actuele uitdagingen voor de maritieme sector.

Op vier maritieme scholen zijn teams van studenten na de zomer aan de slag gegaan met deze uitdaging. Van elke school haalde alleen het beste idee de finale van donderdag. ‘We hebben hier dus sowieso allemaal winnaars’, stelde Hoekstra. En zeker, de jury en het publiek kregen dan ook vier heel verschillende ideeën met eigen kwaliteiten voorgeschoteld.

Northsea Snack
Hoe zorg je er voor dat mensen meer vis gaan eten? Het team van Firda zocht het dichtbij en werkte het idee voor een eigen Northsea Snack uit tot een lekker visballetje - waar dan ook een schaal vol van rondging - inclusief verpakking voor de supermarkt. Ze maakten ’t van verse schol, dit keer. Maar wijting of heel veel andere vis kan net zo goed, vertelden zij. En een partymix van allerlei soorten vis kan op een feestje dan ook uitgroeien tot een nieuwe klassieker, naast alle - inmiddels wat saaie – andere hapjes.

De snack is goedkoop te maken, dus er valt voor de sector op Urk wat aan te verdienen. Door vis van het seizoen en minder populaire bijvangst te gebruiken, is het product duurzaam door het tegengaan van verspilling. En echte vis is vast ook gezonder dan de gemiddelde bitterbal, stelden  Lydia Wezelman, Teunis van Slooten, Jelle Jacob Hoefnagel en Marius van den Heuvel in hun presentatie. Zij  wisten de jury te overtuigen met de kracht van dit heldere idee én de smaak van hun Northsea Snacks. 

Urk

‘We hebben hier dus sowieso allemaal winnaars’

- Geert Hoekstra, practor Visserij, Innovatie en Ondernemerschap 

Hightech
In een heel andere hoek oogsten de studenten van het Instituto Politécnico Marítimo Pesqueiro do Atlántico uit het Spaanse Vigo veel bewondering voor hun ontwerp van een hightech vissersschip van 80 meter, dat vaart op waterstof en elektriciteit. Van koeling van de vangst door installaties die draaien op ammoniak en elektriciteit van zonnepanelen tot de veiligheid van de bemanning en van de geringe uitstoot van CO2 tot verantwoorde vismethoden, alles hadden zij uitgewerkt in indrukwekkende schetsen. Dat wordt wel een erg dure boot, oordeelde de jury. Maar ook dit project verdiende een eerste plek. 

Zo kwam er van alles voorbij in deze finale. Hoe komt de visserij aan een beter imago, om zo meer personeel aan te trekken? Door een innovatief schip te bouwen en hier geregeld onderzoekers en media op mee te nemen, bedachten studenten van STC Katwijk. En vissen met geluid is wellicht een effectief en duurzaam alternatief voor de pulsvisserij, hadden studenten van Vonk in Den Helder uitgedokterd. Wat voor geluid heb je dan nodig? Welke frequentie werkt? Dat is nog de vraag, maar de studenten gaan verder in hun zoektocht naar innovatie. Pas wel op, waarschuwde de jury, dat een vloot aan vissers met geluiden onder water niet alle vis wegjaagt uit de Noordzee. 

Als bijvangst van deze Hackathon zijn ook de banden tussen Nederlandse en Spaanse jonge vissers en hun docenten gelegd en versterkt. Dat smaakt naar meer, net als de Northsea Snack uit Urk.